Romantyzm - Muzyka

Pojęcie "romantyzm" w muzyce należy do klasycznych, powstałych jeszcze w XIX w., pojęć muzykologii historycznej (nauki o stylach). Romantyzm jako wielki prąd duchowy o genezie literackiej, przenikający wszystkie dziedziny kultury, pojawił się także, a może przede wszystkim w muzyce; tu zaczął się najwcześniej i wygasł najpóźniej. Z historycznego punktu widzenia można go pojmować trojako: wąsko, ograniczając jego zasięg do 1. połowy XIX w.; szerzej, rozciągając go na cały XIX w.; najszerzej, w ramach symbolicznych dat 1750-1911, wyznaczonych śmiercią J.S. Bacha i G. Mahlera (prekursorem tak szeroko pojętego romantyzmu byłby, ze swoją muzyką "wzmożonej uczuciowości" C.Ph.E. Bach). Czwarty sposób pojmowania - ahistoryczny - odwołuje się do uczuciowo-lirycznego "pierwiastka" czy "ducha" romantyzmu, nawiedzającego muzykę od czasów średniowiecznych trubadurów, truwerów i minnesingerów, a kulminującego w XIX w. Genialnym protagonista i prekursorem XIX-wiecznego romantyzmu jest 3. z klasyków wiedeńskich - L. van Beethoven. Według konwencjonalnych podziałów - romantyzm w muzyce XIX w. przeciwstawia się klasycyzmowi w muzyce XVIII w.; także konwencjonalnie dzieli się romantyzm na: wczesny (C.M. von Weber), dojrzały (F. Schubert, R. Schumann, F. Mendelssohn-Bartholdy, F. Chopin), neoromantyzm (H. Berlioz, F. Liszt, R. Wagner, G. Verdi) i romantyzm późny (A. Bruckner, J. Brahms, A. Dworak, P. Czajkowski, E. Grieg, Mahler, R. Strauss, J. Sibelius), choć chronologia tego podziału nie pokrywa się z cezurami pokoleniowy-mi. Reprezentatywne dla muzyki romantyzmu rodzaje to: muzyka symfoniczna, fortepianowa, kameralna i religijna;